یکی از رایج ضایعات در بین افراد، وجود کیست مویی است که با درگیری با آن دچار دردسرهای بسیاری میشوید، البته که جای نگرانی نیست چرا که امروزه بیش از پیش راهکارهای درمانی جهت رهایی از این عارضه وجود دارد چنانچه با روشهایی غیرتهاجمی و بدون هیچگونه درد و خونریزی میتوان به آنها پایان داد.
کیست مویی چیست؟
کیست مویی پوستی (Hairy skin cysts)، فوران کننده که در ابتدا در سال ۱۹۷۷ توصیف شد، یک بیماری پوستی خوشخیم است که با ظاهر ناگهانی پاپولهای مونومورفیک، فولیکولار، بدون علامت و کوچک در کودکان و بزرگسالان مشخص میشود. تشخیص بر اساس یافتههای هیستوپاتولوژیک اپیتلیوم سنگفرشی طبقهای با یک لایه دانهای است که فضای کیستیک پر از کراتین چند لایه و تعداد متغیر کیستهای مویی مخملی را احاطه کرده است.
میتواند با مالتی پلکس استئاتوسایتوما همراه باشد. یک فرضیه فعلی نشان میدهد که از یک تغییر کیستیک در محل قرار دادن مجرای پیلوسباسه منشاء میگیرد. در درجه اول برای زیبایی با رتینوئیدها، جراحی و لیزر درمان میشود. اما سوال بسیار مهمی که در اینباره مکرراً پرسیدهاید این است که چه تعریفی میتوان از آن ارائه کرد، به تعبیری سادهتر میتوان گفت که: تار مویی که در داخل پوست رشد میکند و از آن خارج نمیشود، معمولاً بعد از تراشیدن، واکس زدن یا موچین کردن موها توسط فرد اتفاق میافتد.
اینگونه که موهای درشت یا مجعد به احتمال زیاد به سمت داخل رشد میکنند و ممکن است برای هر نوع مویی اتفاق بیفتد. ناحیهای با موهای به داخل برگشته رشد کرده ممکن است دارای برجستگیهای کمی قرمز رنگ باشد که معمولاً دارای خارش پوست است و به صورت بصری نیز میتوان این موهای به داخل برگشته را مشاهده کرد. در نهایت در صورت عدم توجه و فراموشی با گذشت زمان، موهای رشد کرده به کیست تبدیل میشوند به شکلی که کیسهای از مایع در زیر پوست است. بهتر است بدانید اغلب کیستهای مویی در نواحی شرمگاهی که بیش از سایر نقاط بدن اصلاح میشود، مشاهده شده است.
علائم کیست مویی کداماند؟
بسته به نوع کیست، علائم و نشانهها بسیار متفاوت است. در بسیاری از موارد، فرد ابتدا از وجود یک توده غیرطبیعی آگاه میشود، به خصوص زمانی که کیست درست زیر پوست باشد. بسیاری از کیستهای داخلی، مانند کیستهایی که در کلیهها یا کبد ایجاد میشوند، ممکن است اصلاً علامتی نداشته باشند. ممکن است تا زمانی که اسکن تصویربرداری، مانند: ام آر آی، سی تی اسکن یا اسکن اولتراسوند آنها را شناسایی نکند، مورد توجه قرار نگیرد. اگر کیست در مغز ایجاد شود، میتواند باعث سردرد و سایر علائم شود. کیست نیز میتواند باعث درد شود.
در صورت مشاهده هر یک از این نشانههای زیر سریعاً به پزشک مراجعه کنید:
- احساس دردی که اغلب هنگام نشستن بدتر میشود.
- گودی کوچک یا ناحیه بزرگ متورم بین باسن شما. این معمولا کیست پیلونیدال است. ممکن است متوجه شوید که ناحیه قرمز است و احساس حساسیت میکنید.
- آبسه با تخلیه چرک یا خون، مایعی بد بو است.
- احساس حالت تهوع، تب و خستگی مفرط.
دلایل بروز کیست مویی
اگر یک مو قبل از خروج از فولیکول زیر پوست گیر کند، تبدیل به یک موی زیر پوستی میشود. کیستها میتوانند به دلایل مختلفی ظاهر شوند، اما زمانی که از موهای زیر پوستی سرچشمه میگیرند، موارد زیر رخ میدهد. همه موها از یک فولیکول مو رشد میکنند که گاهی اوقات منافذ نامیده میشود. این یک سوراخ کوچک در پوست است، با ساختار زیرین پیچیدهای که مو را تغذیه میکند. گاهی اوقات، یک مو قبل از اینکه فولیکول را ترک کند، زیر پوست گیر میکند و در نتیجه موی درون رشد میکند. در مواقع دیگر، یک مو از فولیکول بیرون میآید، اما دوباره روی خود حلقه میشود و دوباره وارد پوست میشود. هنگامی که مو در زیر پوست گیر میکند، می تواند پوست را تحریک کند. همچنین فولیکول مو را مسدود میکند و مواد مختلف را در منافذ به دام میاندازد. کیست میتواند ایجاد شود.
کیستهای پوستی اغلب حاوی کراتین هستند، پروتئینی که پوست را قوی و انعطافپذیر نگه میدارد. اما گاهی اوقات، کیستها از باکتریهای به دام افتاده یا پاسخ التهابی به عفونت به وجود میآیند.
عواملی که باعث افزایش بیماری میشوند
هر رشته مو در یک فولیکول (Follicle) زیر پوست رشد میکند. وقتی افراد اپیلاسیون یا اصلاح میکنند، فقط تارهای مو را برمیدارند، نه فولیکولها را، پس هنگامی که مو دوباره رشد میکند، ممکن است در داخل پوست به دام بیفتد، به جای اینکه به سمت بیرون رشد کند، بیشتر به سمت داخل رشد کند و کمی برآمدگی ایجاد کند. گاهی اوقات سلولهای پوست و یک ماده فیبری به نام کراتین، پروتئین موجود در مو و ناخن، در داخل توده جمع میشوند. بعد از مدت طولانی، این تجمع یک کیست را تشکیل میدهد.
هر کسی ممکن است به کیست پیلونیدال مبتلا شود، اما برخی افراد در معرض خطر بیشتری هستند:
- اضافه وزن داشتن
- جنسیت، مردان (مردان سه تا چهار برابر بیشتر از زنان در معرض ابتلا به کیست پیلونیدال هستند)
- سن، افراد بین سن بلوغ تا ۴۰ سالگی (میانگین سنی بین ۲۰ تا ۳۵ سال است).
- افراد شاغل، افرادی که تمام روز مینشینند (مانند رانندگان کامیون و کارکنان اداری).
- تجربه ضربه یا تحریک در ناحیه
- داشتن موهای زیاد در اطراف باسن
- سابقه خانوادگی، افرادی با موهای ضخیم یا خشن بدن (این میتواند در خانواده شما ایجاد شود).
- سبک زندگی نامناسب
- افرادی که لباسهای تنگ میپوشند (این میتواند وضعیت پوست را بدتر کند).
- انجام عادات بهداشتی ضعیف
کیست مویی چگونه تشخیص داده میشود؟
هنگامی که با علائم سینوس پیلونیدال (Pilonidal sinus) مراجعه میکنید، پزشک معاینه فیزیکی دقیق انجام میدهد. از شما تاریخچه پزشکی شما خواسته میشود که شامل اطلاعاتی در مورد هرگونه تخلیه یا تغییر در ظاهر ناحیه آسیب دیده است. پزشک شما یک معاینه بصری برای بررسی حساسیت، قرمزی، تورم و التهاب در اطراف ناحیه آسیب دیده انجام میدهد. همچنین ممکن است پزشک آزمایش خون را برای بررسی افزایش گلبولهای سفید که ممکن است نشانهای از عفونت باشد، تجویز کند. در موارد نادر، پزشک برای تایید وضعیت شما سی تی اسکن را توصیه میکند. پزشک ممکن است آزمایشاتی را برای رد سایر شرایط مانند: کیست درموئید (تومور سلول زایا) که میتواند شبیه کیست پیلونیدال باشد انجام دهد.
آزمایشگاه تخصصی دکتر صادقیان، مفتخر به اخذ ایزو ۹۰۰۱ و ایزو ۱۰۰۰۲ انگلستان، تحت نظر دکتر حامد صادقیان، متخصص پاتولوژی سرجیکال و کلینیکال، بالغ بر هزار مورد از آزمایشات مختلف را در زمینه های پاتولوژی، سیتولوژی و میکروبیولوژی، تحت پوشش قرار می دهد.
آزمایشگاه دکتر صادقیان طرف قرارداد بیمه های پایه و اکثر بیمه های مکمل درمان می باشد.
آدرس: مشهد – بلوارامامت – نبش امامت ۳۴ – ساختمان پزشکان امامت
شماره تماس: ۰۵۱-۳۶۰۱۷۸۵۱ و ۰۵۱-۳۶۰۱۷۸۵۲
