در انسداد روده، زمان بسیار مهم است. اگر علائم این عارضه از جمله تورم شکم، دل‌درد شدید و استفراغ را مشاهده کردید، باید فورا به پزشک مراجعه کنید.
راه‌های درمان انسداد روده بر اساس نوع بیماری
درمان این عارضه بسته به نوع و علت بروز آن متفاوت است، اما معمولا به بستری شدن در بیمارستان نیاز دارد.
۱. بستری شدن برای تثبیت وضعیت
هنگامی که به بیمارستان مراجعه می‌کنید، پزشک ابتدا اقدامات زیر را انجام می‌دهد:
- تزریق سرم
- قرار دادن لوله داخل معده از طریق بینی (لوله نازوگاستریک) برای خارج کردن هوا و مایعات و کاهش تورم شکم
- قرار دادن سوند ادراری در مثانه جهت جمع‌آوری ادرار و بررسی آن
۲. درمان انسداد جزئی
اگر انسداد به گونه‌ای باشد که مقداری غذا و مایع هنوز بتواند از روده عبور کند، پس از تثبیت وضعیت ممکن است به درمان بیشتری نیاز نداشته باشید. در این شرایط، پزشک پیروی از رژیم کم‌فیبر را توصیه می‌کند تا عبور مواد از روده تسهیل شود. با این حال، اگر انسداد خودبهخود از بین نرود، ممکن است جراحی ضروری باشد.
۳. درمان انسداد کامل
در صورتی که هیچ ماده‌ای نتواند از روده عبور کند، جراحی توصیه می‌شود. نوع عمل به علت و محل انسداد بستگی دارد. در این روش، پزشک ممکن است عامل انسداد یا بخش‌های آسیب‌دیده روده را بردارد.
۴. درمان اینتوساسپشن
در کودکان از تنقیه باریم یا هوا برای تشخیص و درمان اینتوساسپشن یا درهم‌روی روده (Intussusception) استفاده می‌شود. در این بیماری، بخشی از روده درون قسمت دیگری از آن فرو می‌رود. اگر تنقیه موفقیت‌آمیز باشد، معمولا بیمار به درمان اضافی نیاز ندارد.
۵. درمان انسداد کاذب
گاهی‌اوقات علائم انسداد روده را تجربه می‌کنید، اما در واقع انسدادی وجود ندارد. محققان معتقدند که این وضعیت که به آن انسداد کاذب (ایلئوس فلجی) می‌گویند، به دلیل اختلال در عملکرد اعصاب روده رخ می‌دهد. با این حال، برای درک بهتر آن باید تحقیقات بیشتری انجام شود.
اگر پزشک به انسداد کاذب مشکوک باشد، ممکن است توصیه کند یک تا ۲ روز در بیمارستان تحت نظر باشید تا علت دقیق مشخص و درمان شود. انسداد کاذب اغلب خودبهخود بهبود می‌یابد. در این مدت ممکن است تغذیه از طریق لوله نازوگاستریک یا سرم انجام شود تا سوءتغذیه اتفاق نیفتد. اما در صورت عدم بهبودی، پزشک سعی می‌کند با تجویز دارو به انقباض عضلات روده و حرکت غذا در آن کمک کند.
اگر بیماری یا داروی خاصی در بروز انسداد کاذب نقش داشته باشد، پزشک بیماری را درمان کرده یا دارو را قطع می‌کند. در موارد نادر نیز ممکن است جراحی را برای درمان این وضعیت پیشنهاد دهد.
در صورتی که روده بیشازحد بزرگ شده باشد، درمانی به نام دکامپرشن (Decompression) ممکن است موثر باشد. دکامپرشن از طریق کولونوسکوپی یا جراحی انجام می‌شود و به کاهش فشار و رفع چسبندگی کمک می‌کند.
درمان انسداد روده با روش‌های پزشکی
در صورت مشاهده علائم انسداد روده باید فورا به پزشک مراجعه کنید. اگر نمی‌دانید انسداد روده چه علائمی دارد، پیشنهاد می‌کنیم مقاله انسداد روده چیست را بخوانید. راه‌کارهایی که ممکن است توسط پزشک برای درمان این عارضه توصیه شوند شامل موارد زیر هستند:
۱. درمان انسداد روده با جراحی
این پرسش که آیا انسداد روده نیاز به جراحی دارد یا خیر، از سوی بسیاری از بیماران مطرح می‌شود. در پاسخ باید گفت جراحی معمولا برای انسداد کامل روده توصیه شده و به ۲ روش انجام می‌شود:
- پزشک چسبندگی‌ها یا تومورهایی که باعث انسداد شده‌اند را برمی‌دارد.
- در موارد نادر، پزشک بخش‌های آسیب‌دیده روده را از بدن خارج می‌کند.
۲. درمان‌های محافظه‌کارانه
اگر انسداد روده ناشی از تورم، التهاب یا مدفوع سفت باشد، پزشک ممکن است روش‌های محافظه‌کارانه را قبل از جراحی امتحان کند. این گزینه‌ها زمانی استفاده می‌شوند که بیمار از نظر پزشکی در وضعیت پایدار باشد. از مهم‌ترین درمان‌های محافظه‌کارانه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- تزریق دارو و مایعات برای حفظ تعادل آب و الکترولیت‌ها، کاهش حالت تهوع و افزایش حرکات روده
- تنقیه به منظور تخلیه روده
- استفاده از لوله نازوگاستریک برای مکش مواد زائد، کاهش گاز و کم کردن تورم
- قرار دادن لوله در روده بزرگ برای خارج کردن مایعات و گاز و کاهش التهاب
گاهی‌اوقات برای کمک به درمان انسداد روده از استنت استفاده می‌شود؛ لوله‌ای توری‌مانند که از طریق آندوسکوپی وارد روده شده و آن را باز نگه می‌دارد. استنت بیشتر برای افراد مبتلا به سرطان روده یا کسانی استفاده می‌شود که انجام جراحی اورژانسی برایشان خطرناک است. پس از تثبیت وضعیت بیمار ممکن است همچنان به جراحی نیاز باشد.
چه چیزی برای انسداد روده خوبه؟
به یاد داشته باشید که راه‌کارهای خانگی هرگز جایگزین درمان‌های پزشکی نمی‌شوند و فقط نقش مکمل دارند. پس از ارزیابی وضعیت توسط پزشک و دریافت راهنمایی‌های اولیه می‌توانید از روش‌های زیر برای بهبود علائم خود استفاده کنید:
۱. درمان خانگی انسداد روده
راه‌کارهای زیر برای کنترل علائم مفیدند:
- استراحت: استراحت کامل حیاتی است. چون فعالیت فیزیکی شدید می‌تواند علائم را تشدید کند. گاهی‌اوقات در صورت تایید پزشک، پیاده‌روی کوتاه و آرام در خانه باعث افزایش حرکات دستگاه گوارش می‌شود. اما از ورزش شدید باید اجتناب کرد.
- هیدراته نگه داشتن بدن: در صورتی که پزشک مصرف مایعات را محدود نکرده باشد، باید در طول روز آب فراوان بنوشید. از آنجایی که مصرف بیشازحد مایعات ممکن است تورم شکم را بدتر کند، در مورد این موضوع نظر پزشک را جویا شوید.
- کمپرس گرم: استفاده از پد حرارتی روی شکم برای تسکین کرامپ و درد مفید است و به شل شدن عضلات شکم کمک می‌کند. از پد حرارتی برای مدت زمان کوتاه استفاده کنید تا از تحریک پوست جلوگیری شود.
۲. درمان انسداد روده با تغییر رژیم غذایی
اگر می‌خواهید بدانید چه چیزی برای انسداد روده خوبه، باید بگوییم رژیم مایعات صاف معمولا اولین توصیه برای درمان این بیماری است. پس از آن می‌توانید بسته به وضعیت‌تان از رژیم مایعات کامل و رژیم نرم استفاده کرده و به تدریج به برنامه غذایی عادی برگردید. همیشه پیش از ایجاد هر گونه تغییر در رژیم غذایی خود با پزشک مشورت کنید.
| نوع رژیم غذایی | غذاهای مجاز | فواید |
| رژیم مایعات صاف | آب، آب مرغ، آب سیب صاف‌شده، نوشیدنی‌های ورزشی، قطعات یخ و چای | این غذاها بدون اینکه باقیمانده‌ای در دستگاه گوارش به‌جا بگذارند، به تامین مایعات و الکترولیت‌های مورد نیاز بدن کمک می‌کنند. |
| رژیم مایعات کامل | تمام مایعات صاف، شیر، ماست ساده، میوه‌های پوره‌شده (بدون پوست و دانه) و غلات پخته و صاف‌شده مثل لعاب برنج | این غذاها به راحتی در دستگاه گوارش هضم می‌شوند و مواد مغذی و کالری بیشتری در اختیار بدن می‌گذارند. |
| رژیم نرم یا با باقیمانده کم | سبزیجات بدون پوست و پخته (مثل هویج و سیب‌زمینی)، موز رسیده، کمپوت میوه (بدون پوست و دانه)، نان سفید، ماکارونی ساده، تخم‌مرغ و گوشت‌های بدون چربی و چرخ‌کرده | این غذاها فشار زیادی به دستگاه گوارش وارد نمی‌کنند و حجم مدفوع را به حداقل می‌رسانند. |
غذاهای مضر برای انسداد روده
مصرف غذاهای زیر علائم بیماری را تشدید کرده و انسداد را بدتر می‌کند:
- غذاهای پرفیبر: غلات کامل، میوه‌ها و سبزیجات خام، مغزیجات، دانه‌ها و حبوبات می‌توانند حجم مدفوع را افزایش دهند و انسداد را تشدید کنند.
- غذاهای چرب و سرخ‌شده: این غذاها به سختی در دستگاه گوارش هضم می‌شوند و سرعت تخلیه معده را کاهش می‌دهند.
- گوشت قرمز و پروتئین‌های سفت: این دسته از غذاها فشار زیادی به دستگاه گوارش وارد می‌کنند.
- نوشیدنی‌های گازدار: گاز موجود در این نوشیدنی‌ها می‌تواند باعث افزایش تورم شکم شود.
- الکل و کافئین: این مواد باعث کم‌آبی بدن شده و دستگاه گوارش را تحریک می‌کنند.
آزمایشگاه تخصصی دکتر صادقیان، مفتخر به اخذ ایزو ۹۰۰۱ و ایزو ۱۰۰۰۲ انگلستان، تحت نظر دکتر حامد صادقیان، متخصص پاتولوژی سرجیکال و کلینیکال، بالغ بر هزار مورد از آزمایشات مختلف را در زمینه های پاتولوژی، سیتولوژی و میکروبیولوژی، تحت پوشش قرار می دهد.
آزمایشگاه دکتر صادقیان طرف قرارداد بیمه های پایه و اکثر بیمه های مکمل درمان می باشد.
آدرس: مشهد – بلوارامامت – نبش امامت ۳۴ – ساختمان پزشکان امامت
شماره تماس: ۰۵۱-۳۶۰۱۷۸۵۱ و ۰۵۱-۳۶۰۱۷۸۵۲
